De kracht van entrainment

Zit je wel eens in een zaal bij een spreker die jou als toehoorder helemaal mee kan nemen? Zo’n spreker waar je je eventjes één mee voelt, los van het inhoudelijke verhaal dat ie brengt en los van wat ie doet? Vaak een spreker die op de een of andere manier helemaal ‘klopt’, die comfortabel met zichzelf is en met het publiek. Zo iemand waar je je gewoon prettig bij voelt, zonder dat je kunt verklaren waarom. Het lijkt wel magie…. Dit artikel gaat over deze ‘magie’, een verschijnsel dat mijns inziens erg onderbelicht is. En denk niet dat dit alleen voor de gevorderde spreker is weggelegd, integendeel! Ik vertaal het naar praktische oefeningen en tips.

Ik kijk en luister graag naar sprekers en probeer altijd dat te ontdekken wat weinig moeite kost en veel effect heeft. Zo verdiep ik me al een tijd in wat sommigen ‘entrainment’ noemen. Klinkt hoogdravend, maar het is een fysisch verschijnsel dat ons allen beïnvloedt.

Het is de tendens van twee bewegende lichamen om in één ritme te komen zodat ze in harmonie bewegen. Alsof ze in dezelfde frequentie komen, al is dit laatste echt mijn eigen beschrijving. Want ondanks dat het universeel is en in vele wetenschappen verschijnt, is de werking eigenlijk nog niet helemaal duidelijk.

Het bekendste voorbeeld van entrainment gaat over klokken die na verloop van tijd hetzelfde ritme gaan slaan als ze dicht bij elkaar hangen (in fase lopen). Een ander voorbeeld is dat vrouwen binnen eenzelfde leefgemeenschap (gezin, klooster) na een tijd ervaren dat hun menstruatiecyclus gelijk loopt met die van andere vrouwen. Of wat te denken van individueel pulserende hartspiercellen die synchroon gaan kloppen als ze dicht bij elkaar komen. Het gaat over wederzijdse energetische beïnvloeding.

Prachtig allemaal maar wat heeft dit nu met presenteren te maken?
Entrainen wordt vertaald als ‘volgen’, ‘meevoeren’ of ‘instappen.’ Voor iemand die presenteert kan het op heel veel manieren een rol spelen. Het kan een functie hebben voor jezelf, namelijk voor de afstemming van je gedachten, je gevoel en je fysiek. Er bestaat zelfs zoiets als ‘brainwave entrainment’ waardoor je meer zelfvertrouwen en slimheid zou ontwikkelen. Het kan ook een rol spelen in hoe je het publiek beïnvloedt. Ik beperk me in dit artikel tot jou als spreker.

Zelf-entrainment zoals ik het noem, gaat over de processen en ritmes binnen in jou. Voor de momenten dat je je zenuwachtig voelt of als er een spannend moment in de presentatie aanbreekt. Denk aan moeilijke vragen of het moment waarop je om een order vraagt bij een acquisitiepresentatie. En eigenlijk alle momenten waarop je dreigt in valkuilen of oude patronen te vallen.

Elke stress reductie strategie begint met ons vermogen om gas(tempo) terug te nemen. Net zoveel zodat we ons bewust worden van het hier en nu, het huidig moment. Als we namelijk in het hier en nu zijn hebben we toegang tot ons bewust functioneren en kunnen we keuzes maken.

We kunnen bijvoorbeeld kiezen om eens goed adem te halen of om eens rustig in de ruimte te kijken en iemands ogen op te zoeken, in plaats van druk te zijn met de volgende taak of sneller en meer te gaan spreken.

Wat blijkt in de praktijk; zodra je in staat bent om te vertragen, ‘entrainen’ je interne processen! Zo eenvoudig kan het zijn! Er ontstaat meer afstemming binnen in jou. Gedachten gaan minder met je aan de haal. Je lichaam komt tot rust en de verbinding met je verhaal en je publiek kan zich herstellen. Welke keus je ook maakt om jezelf te vertragen, je stress reduceert en je wordt je meer bewust van je aanwezigheid in het hier en nu. Dan is de cirkel weer rond, want als je dat ervaart ben je vrij om een volgende keuze te maken als je presenteert. Leiderschap terwijl je spreekt!

Puur het ontwikkelen van je vermogen om te vertragen als je voor een groep staat kan je als spreker drastisch versterken. Het gaat dan om niet zo hard proberen om iets tot stand te brengen. Minder doen dus. Oefen het maar eens in de praktijk of voor de spiegel. Vertraag maar eens tegelijk je spreektempo, bewegingen en ademhaling en wees benieuwd naar wat er dan ontstaat….

Met minder moeite en energie meer bereiken als je presenteert en meer persoonlijk leiderschap ontwikkelen. Wie wil dat niet? Ik blijf me verder verdiepen in entrainment, graag tot de volgende tips!

Je reactie op dit artikel lees ik graag hieronder.


10 reacties op De kracht van entrainment

  1. Wim Aalbers zegt:

    mooi verhaal over fysieke kant van presenteren. meestal onderbelicht. en vertragen geeft magie. compliment

  2. Hoi Lianne,

    Mooi stuk! Vertragen staat ook vaak synoniem met dichter bij jezelf komen. De aandacht krijgt dan de tijd om ergens echt aandachtig bij stil te staan. Heel herkenbaar! Ik ga er mijn eerstevolgende presentatie opnieuw goed bij stilstaan. Letterlijk misschien wel ;-)

  3. Hallo Lianne,
    Bedankt voor je artikel. Het vertragen is mijn leerpunt. Volgende week heb ik twee presentaties, ik zal aan jouw artikel denken als ik weer te snel wil!
    Groeten, Renata.

  4. Hallo Lianne,
    Mooi beeldend verhaal. Ik herken het ook van als ik wat hyperactief ben en dan bij een vriendin kom die altijd zo mooi diep ademt, dan word ik helemaal rustig. Ik ga het zeker uitproberen bij de volgende trainingen en presentaties. Groet, Mirella

  5. Dank allen voor jullie reacties en vooral de herkenning die jullie op de mat leggen!
    Hoor graag nog eens ervaringen in de praktijk als jullie naar ‘stationair’ gaan als spreker :-)

    Hartelijke groet,
    Lianne

  6. frits de wolff zegt:

    ha Lianne,

    Goed gedaan.

    Ik dacht dat het entertrainment heette, maar goed jij je zin als je gelijk hebt.Echte Flowtekst van me.

    hartelijke groet,

    Frits de Wolff

  7. Marion Damgrave zegt:

    Een zeer herkenbare weergave van ‘hoe het kan en ook kan’. Ik heb een en ander letterlijk aan den lijve ervaren bij begrafenis van mijn moeder. Daar sprak ik laatste woorden en besloot ter plekke om mensen aan te kijken. Daardoor voelde ik me verbonden en kon ik recht uit mijn hart spreken.

  8. Marion Damgrave zegt:

    Onderliggende vraag bij dit alles voor mij is ‘ ben ik de moeite waard om gezien te worden?’ En daarbij ‘ durf ik naar me te laten kijken?’